Đề tham khảo số 5 SVIP

Hướng dẫn giải:

Câu 1. (0,5 điểm)

Phương thức biểu đạt chính của văn bản là nghị luận.

Câu 2. (0,5 điểm)

Một tâm trí đang trong tình trạng stress sẽ tạo ra đến 80000 ý nghĩ mỗi ngày.

Câu 3. (1,0 điểm)

Tác dụng của việc nêu các con số cụ thể về số lượng ý nghĩ mỗi ngày:

− Làm cho lập luận trở nên chính xác, thuyết phục và sinh động hơn.

− Cho thấy tâm trí con người hoạt động không ngừng nghỉ; từ đó nhấn mạnh rằng suy nghĩ có sức ảnh hưởng rất lớn đến cảm xúc và hành động của mỗi người.

− Khẳng định tầm quan trọng của việc kiểm soát và nuôi dưỡng suy nghĩ tích cực.

Câu 4. (1,0 điểm)

− Giải thích ý kiến của tác giả:

+ "Hành động": Thể hiện sự chủ động, bình tĩnh, có suy xét và định hướng rõ ràng.

+ "Phản ứng": Sự đáp lại bộc phát, bị cảm xúc chi phối và thường dẫn đến sai lầm hoặc tiêu cực.

− Tác giả khẳng định ý kiến này vì:

+ Suy nghĩ tích cực giúp con người làm chủ cảm xúc, nhìn nhận vấn đề với thái độ điềm tĩnh, tìm giải pháp thay vì đổ lỗi hay nóng giận.

+ Suy nghĩ tiêu cực khiến con người dễ "phản ứng" bốc đồng, nói và làm trong lúc nóng nảy, dẫn đến những điều hối tiếc.

=> Khi nuôi dưỡng tư duy tích cực, ta không còn bị hoàn cảnh hoặc người khác điều khiển, mà biết dẫn dắt chính cuộc đời mình bằng hành động có ý thức.

Câu 5. (1,0 điểm)

Học sinh trình bày bài học của bản thân trong việc rèn luyện tư duy tích cực. Gợi ý:

− Nhận thức rõ suy nghĩ là hạt giống và mỗi ý nghĩ đều có sức mạnh tạo ra kết quả.

− Biết kiểm soát, chọn lọc và suy nghĩ tích cực trong mọi tình huống.

− Không để cảm xúc tiêu cực chi phối hành động hay lời nói.

− Giữ tâm thế lạc quan, tin tưởng vào bản thân; học cách nhìn nhận khó khăn như cơ hội để trưởng thành.

Hướng dẫn giải:

Câu 1. (2,0 điểm)

a. Xác định được yêu cầu về hình thức, dung lượng của đoạn văn (0,25 điểm):

− Xác định đúng yêu cầu về hình thức và dung lượng (khoảng 200 chữ) của đoạn văn.

− Học sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, phối hợp hoặc song hành.

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận (0,25 điểm): Nêu cảm xúc về bài thơ "Buổi sáng nhà em" của Trần Đăng Khoa.

c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề nghị luận (1,5 điểm):

Xác định được các ‎ý phù hợp để làm rõ vấn đề nghị luận, sau đây là một số gợi ‎ý‎:

* Phân tích các khía cạnh nội dung:

− Bức tranh thiên nhiên và vạn vật tràn đầy sức sống:

+ Sử dụng biện pháp nhân hoá tinh tế: Tác giả gọi vạn vật bằng những từ ngữ xưng hô của con người (Ông trời, Bà sân, Cậu mèo, Chị tre, Nàng mây, Bác nồi đồng,...).

+ Hoạt động của sự vật: "Ông trời nổi lửa", "Bà sân vấn khăn hồng", "Chị tre chải tóc", "Nàng mây soi gương",... làm cho thế giới quanh em hiện lên như một xã hội loài người thu nhỏ, vui nhộn và thân thiết.

+ Âm thanh rộn rã: Tiếng "cục tác" của gà mái, tiếng "huyên thuyên" của gà trống, tiếng hát "bùng boong" của nồi đồng tạo nên một bản nhạc buổi sáng vui tươi.

− Hình ảnh con người lao động cần cù:

+ Hình ảnh bố "xách điếu đi cày", mẹ "tát nước" gợi vẻ đẹp của cuộc sống lao động giản dị, khoẻ khoắn ở nông thôn Việt Nam ngày xưa.

+ Chi tiết "nắng đầy trong khau" là một hình ảnh thơ rất đẹp, cho thấy sự hoà quyện giữa con người và thiên nhiên.

* Cảm xúc, suy nghĩ của học sinh về bài thơ:

– Sự thích thú và yêu mến: Cảm thấy yêu thêm từng góc sân, khoảng trời, từng đồ vật quen thuộc trong nhà.

– Cảm phục tài năng: Ngưỡng mộ cách tác giả biến những vật vô tri trở nên có hồn và biết trò chuyện.

– Tình yêu quê hương: Bài thơ khơi dậy lòng yêu gia đình, yêu cuộc sống lao động bình dị.

=> Bài thơ "Buổi sáng nhà em" đã đem đến cho em một bức tranh quê hương thật trong trẻo và đầy sức sống. Những hình ảnh nhân hoá độc đáo khiến cảnh vật trở nên gần gũi, vui tươi như đang cùng con người bắt đầu một ngày mới.

Câu 2. (4,0 điểm)

a. Bảo đảm yêu cầu về bố cục, dung lượng của bài văn nghị luận:

Bảo đảm yêu cầu về bố cục và dung lượng của bài văn nghị luận (khoảng 400 chữ).

b. Xác định đúng yêu cầu của đề bài:

Nêu suy nghĩ của em về hiện tượng bạo lực ngôn từ trên mạng xã hội.

c. Viết được bài văn đảm bảo các yêu cầu:

Sau đây là một số gợi ý:

– Mở bài:

+ Dẫn dắt và giới thiệu vấn đề: Hiện tượng bạo lực ngôn từ trên mạng xã hội.

+ Khẳng định quan điểm cá nhân: Đây là một hành vi thiếu văn minh, gây ra những tổn thương sâu sắc và cần được ngăn chặn.

– Thân bài:

+ Giải thích khái niệm:

++ Bạo lực ngôn từ trên mạng là việc sử dụng những lời lẽ thô tục, xúc phạm, chê bai, nhục mạ hoặc đe doạ người khác thông qua các bình luận, tin nhắn hoặc bài viết công khai.

++ Nhiều người lầm tưởng "mạng là ảo" nên có quyền nói bất cứ điều gì mình muốn mà không cần quan tâm đến cảm xúc của người khác.

+ Biểu hiện:

++ Hùa theo đám đông để "ném đá", tấn công vào trang cá nhân của một ai đó khi họ làm điều gì đó trái ý mình.

++ Sử dụng những biệt danh xấu xí, mỉa mai ngoại hình (body shaming) hoặc khả năng của bạn bè trong các hội nhóm chat.

++ Phát tán những thông tin sai sự thật nhằm hạ nhục danh dự, uy tín của người khác.

+ Hậu quả:

++ Đối với nạn nhân: Gây tổn thương tinh thần nghiêm trọng. Họ cảm thấy lo âu, sợ hãi, trầm cảm, thậm chí có những trường hợp đau lòng là dẫn đến hành động dại dột vì không chịu nổi áp lực dư luận.

++ Đối với người thực hiện: Hình thành tính cách hung hăng, thiếu lòng vị tha. Họ có thể phải đối mặt với sự phê phán của cộng đồng hoặc bị xử lí theo pháp luật.

++ Đối với xã hội: Tạo ra một môi trường mạng độc hại, thiếu tình người và sự tử tế.

+ Nguyên nhân:

++ Do sự ẩn danh: Nhiều người nghĩ rằng không ai biết mình là ai nên tự cho mình quyền phán xét người khác một cách tàn nhẫn.

++ Do sự thiếu hụt kỹ năng sống và sự xuống cấp về đạo đức của một bộ phận người dùng mạng.

++ Do tâm lí đám đông: Thấy người khác chửi thì mình cũng chửi theo mà không tìm hiểu rõ thực hư.

+ Giải pháp để hạn chế hiện tượng này:

++ Mỗi người hãy suy nghĩ thật kĩ trước khi nhấn nút "Gửi" hoặc "Bình luận". Hãy lan toả những lời động viên thay vì sự công kích.

++ Không hùa theo các trào lưu tiêu cực, biết bảo vệ bản thân và báo cáo (report) những nội dung xấu.

– Kết bài:

+ Khẳng định lại vấn đề: Mạng xã hội có thể là ảo, nhưng nỗi đau và những vết sẹo tâm hồn mà bạo lực ngôn từ để lại là rất thật.

+ Lời nhắn nhủ: Mỗi chúng ta hãy là một "công dân mạng" tử tế, biết tôn trọng người khác để xây dựng một thế giới phẳng đầy nhân văn và tình thương.